Η πεταλούδα και ο μικρός Άγγελος

της Ευαγγελίας Καρεκλάκη

Έχω παρακολουθήσει δίκες για εγκλήματα που συγκλόνισαν, έχω ακούσει καταθέσεις που σόκαραν, έχω δει πρόσωπα να λυγίζουν και άλλα να μένουν ανέκφραστα απέναντι στη βαρύτητα των κατηγοριών. Κάθε υπόθεση αφήνει το δικό της αποτύπωμα. Η δίκη για τον τρίχρονο Άγγελο θα μείνει στη μνήμη μου για πολλούς λόγους. Ένας απ’ αυτούς είναι και μία μικρή πεταλούδα.

Ήταν η ημέρα της απολογίας της 27χρονης μητέρας του Άγγελου. Ο 44χρονος συγκατηγορούμενός της είχε αποχωρήσει από τη δικαστική αίθουσα λόγω ασθενείας και εκείνη βρισκόταν μόνη στο εδώλιο. Την είχα παρατηρήσει όλες αυτές τις εβδομάδες της δίκης. Δυσφορούσε όταν έπρεπε να καθίσει δίπλα στον πρώην σύντροφό της. Δεν τον κοιτούσε σχεδόν ποτέ. Στα διαλείμματα παρακαλούσε τους αστυνομικούς να μην τη βάλουν να καθίσει κοντά του. Αναζητούσε συνεχώς το βλέμμα της δικηγόρου της και της συνεργάτιδάς της. Κάποιες φορές έκανε παιδιακίστικες γκριμάτσες, ακόμα και στη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας. Σούφρωνε τη μύτη και τα χείλη της με απορία. Άλλες φορές επιζητούσε την αγκαλιά της μητέρας της και ορισμένες φορές έκλαιγε. Μέχρι τέλους εμφανιζόταν να πιστεύει ότι κάποια στιγμή θα τελείωναν όλα και θα γύριζε σπίτι της. Όταν οι αστυνομικοί της εξήγησαν τι σημαίνει “ισόβια” και ότι θα μείνει για πολλά χρόνια στη φυλακή, η 27χρονη Ελευθερία άρχισε να κλαίει.

Η όλη διαδικασία της ακροαματικής διαδικασίας μόνο εύκολη δεν ήταν. Υπήρξαν αρκετές φορές εντάσεις ανάμεσα στους δικηγόρους των δύο πρώην συντρόφων, αλλά και μεταξύ συνηγόρων και έδρας. Παρά τις στιγμές έντασης, το δικαστήριο επέδειξε υπομονή, δίνοντας χρόνο για την εξέταση όλων των μαρτύρων και την ανάπτυξη αιτημάτων.

Κι εκείνη, λοιπόν, την ημέρα της απολογίας της 27χρονης Ελευθερίας, μπήκε μια μικρή πεταλούδα στη δικαστική αίθουσα. Για αρκετή ώρα πετούσε πάνω από την έδρα, την εισαγγελέα, την κατηγορούμενη που απολογούνταν, τα έδρανα. Δεν έδωσαν και πολύ σημασία. Ή ίσως ο καθένας έδωσε τη δική του.

Δεν θα ισχυριστώ ότι ήταν σημάδι. Οι δημοσιογράφοι δεν γράφουμε (συνήθως) για σημάδια. Καταγράφουμε γεγονότα. Δεν θα κρύψω, όμως, ότι για μια στιγμή η σκέψη μου πήγε στον Άγγελο. Στον μικρό πρωταγωνιστή αυτής της δίκης, στον μεγάλο απόντα από τη ζωή.

Όσο περνούσαν οι εβδομάδες, ο Άγγελος δεν ήταν απλώς το όνομα μιας δικογραφίας. Μέσα από τις καταθέσεις των διασωστών, των γιατρών, της καθηγήτριας Παιδοακτινολογίας, της ιατροδικαστή που περιέγραψε τις 32 κακώσεις στο μικρό του σώμα, σχηματιζόταν η εικόνα ενός παιδιού που δεν μπορούσε πια να μιλήσει, αλλά για το οποίο μιλούσαν όλοι οι άλλοι. Μέσα από τις μαρτυρίες και τις περιγραφές ο Άγγελος ζωντάνευε μπροστά στα μάτια μου.

Δεν μπορούσα να σταματήσω να σκέφτομαι το παιδί που περιέγραφαν όσοι το γνώρισαν, έστω και λίγο. Το παιδί που από την αυλή του σπιτιού στα Καμίνια φώναζε στους περαστικούς: «Γειααα, τι κάνεις;».

Το παιδί που του άρεσε να παίζει με τα αυτοκινητάκια του πάνω στο τραπεζάκι του σαλονιού.

Που χαιρόταν να πηγαίνει στις κούνιες. Που ζητούσε αγκαλιές και φιλιά.

Ένα παιδάκι τρυφερό, γεμάτο ζωή. Ένα παιδάκι που αποδείχθηκε οδυνηρά γενναίο και σπαρακτικά ανυπεράσπιστο.

Στην αγόρευσή της, η εισαγγελέας είπε μια φράση που προκάλεσε αίσθηση:

«Ο Άγγελος βλέπει από εκεί που είναι και λυπάται για τη μητέρα που είχε».

Λίγο αργότερα, η γιαγιά του παιδιού εξέφραζε τη δική της οδύνη για την καταδίκη της κόρης της, λέγοντας ότι ο Άγγελος θα λυπάται για την ισόβια κάθειρξη της μητέρας του, την οποία, όπως πίστευε, λάτρευε. Δύο διαφορετικές οπτικές. Δύο διαφορετικές αναγνώσεις της ίδιας ιστορίας.

Κι εμείς;

Εμείς δεν χρειάζεται να μιλήσουμε για το τι θα ένιωθε ο Άγγελος. Λυπόμαστε γιατί δεν είναι πια ανάμεσά μας. Γιατί ένα παιδί τριών ετών δεν πρόλαβε να μεγαλώσει. Δεν πρόλαβε να πάει σχολείο. Δεν πρόλαβε να κάνει φίλους. Δεν πρόλαβε να ζήσει.

Εκείνη η μικρή πεταλούδα που για κάμποση ώρα πετούσε αθόρυβα μέσα στη δικαστική αίθουσα δεν άλλαξε τίποτα από την ουσία της υπόθεσης. Δεν επηρέασε καμία απόφαση. Δεν πρόσθεσε, ούτε αφαίρεσε κάτι από την αλήθεια που αναζήτησε το δικαστήριο.

Έμεινε όμως ως εικόνα. Μια μικρή, αθόρυβη παρουσία μέσα σε μια αίθουσα “βαριά”. Και κάθε φορά που θα θυμάμαι αυτή τη δίκη, είμαι βέβαιη ότι θα θυμάμαι και εκείνη την πεταλούδα. Γιατί, για μια στιγμή, μου θύμισε τον Άγγελο.

cretalive.gr