Προσοχή – Ο καύσωνας σκοτώνει: Πώς το εξηγούν οι ειδικοί και πώς πρέπει να προστατευθούμε

Την ώρα που οι θερμοκρασίες και η υγρασία ανεβαίνουν στα ύψη, αυτό που συμβαίνει μέσα στο ανθρώπινο σώμα μπορεί να χαρακτηριστεί ως μια μάχη ζωής ή θανάτου που αποφασίζεται από λίγους μόνο βαθμούς.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι μέχρι πρότινος υψηλές θερμοκρασίες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν ασθένειες ή ακόμη και θάνατο, έχουν αλλάξει τα τελευταία χρόνια. Κάτι τέτοιο φαίνεται άλλωστε και από το μπαράζ θανάτων που έχουμε σε πολλές χώρες της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, καθώς πολλοί τουρίστες πέθαναν εξαιτίας του ανυπόφορου καύσωνα. Την ίδια ώρα, τον γύρο του κόσμου έχει κάνει η ανείπωτη τραγωδία στη Σαουδική Αραβία, καθώς την Κυριακή (23/6) ανακοινώθηκε ότι πάνω από 1.300 πιστοί έχασαν τη ζωή τους λόγω της έντονης ζέστης, κατά τη διάρκεια του φετινού χατζ στη Μέκκα.

Μάστιγα η κλιματική αλλαγή

Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής γίνονται ολοένα και περισσότερο φανερές σε αρκετές χώρες με μεγάλο αριθμό πληθυσμού, θέτοντας πολλές φορές σε κίνδυνο την ανθρώπινη ζωή. Μεγάλο μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών, του Μεξικού, της Ινδίας και της Μέσης Ανατολής υποφέρουν από κύματα καύσωνα και ειδικοί (γιατροί, φυσιοθεραπευτές κ.α) μιλώντας στο Associated Press εξηγούν τι συμβαίνει στο ανθρώπινο σώμα όταν αυτό βιώνει μία κατάσταση ακραίων υψηλών θερμοκρασιών.

Βασική θερμοκρασία σώματος

Η βασική θερμοκρασία του σώματος είναι συνήθως περίπου 37 βαθμοί Κελσίου. Αυτό απέχει μόλις 4 βαθμούς Κελσίου από την καταστροφή με τη μορφή θερμοπληξίας, δήλωσε ο Όλι Τζέι, καθηγητής θερμότητας και υγείας στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ στην Αυστραλία, όπου διευθύνει το εργαστήριο θερμοεργονομίας.

Ο δρ Νιλ Γκάντι, διευθυντής επειγόντων περιστατικών σε νοσοκομείο του Χιούστον, δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια των κυμάτων καύσωνα όποιος προσέρχεται με πυρετό 39 ή υψηλότερο και χωρίς σαφή πηγή μόλυνσης θα εξετάζεται για εξάντληση από τη ζέστη ή για την πιο σοβαρή θερμοπληξία.

«Συνήθως θα βλέπουμε θερμοκρασίες μεγαλύτερες από 40 βαθμούς κατά τη διάρκεια ορισμένων επεισοδίων καύσωνα», δήλωσε ο Γκάντι. Άλλος ένας ή τρεις βαθμοί και ένας τέτοιος ασθενής διατρέχει υψηλό κίνδυνο θανάτου, είπε.

Πώς σκοτώνει η ζέστη

Η ζέστη σκοτώνει με τρεις κύριους τρόπους, δήλωσε ο Τζέι. Ο συνήθης πρώτος ύποπτος είναι η θερμοπληξία – οι κρίσιμες αυξήσεις της θερμοκρασίας του σώματος που προκαλούν την ανεπάρκεια των οργάνων.

Όταν η εσωτερική θερμοκρασία του σώματος γίνεται πολύ υψηλή, το σώμα ανακατευθύνει τη ροή του αίματος προς το δέρμα για να δροσιστεί, είπε ο Τζέι. Αυτό όμως εκτρέπει το αίμα και το οξυγόνο μακριά από το στομάχι και τα έντερα και μπορεί να επιτρέψει στις τοξίνες που κανονικά περιορίζονται στην περιοχή του εντέρου να διαρρεύσουν στην κυκλοφορία.

«Αυτό πυροδοτεί έναν καταρράκτη επιδράσεων», δήλωσε ο Τζέι. «Θρόμβωση σε όλο το σώμα και ανεπάρκεια πολλαπλών οργάνων και, τελικά, θάνατος». Αλλά ο μεγαλύτερος δολοφόνος στη ζέστη είναι η επιβάρυνση της καρδιάς, ειδικά για τα άτομα που έχουν καρδιαγγειακές παθήσεις, δήλωσε ο Τζέι.

Και πάλι ξεκινάει με το αίμα που σπεύδει στο δέρμα για να βοηθήσει στην αποβολή της θερμότητας. Αυτό προκαλεί πτώση της αρτηριακής πίεσης. Η καρδιά αντιδρά προσπαθώντας να αντλήσει περισσότερο αίμα για να μην λιποθυμήσουμε.

«Ζητάς από την καρδιά να κάνει πολύ περισσότερη δουλειά από ό,τι συνήθως πρέπει να κάνει», δήλωσε ο Τζέι. Για κάποιον με καρδιακή πάθηση «είναι σαν να τρέχεις για ένα λεωφορείο με ντεφορμέ τένοντες. Κάτι θα χαλάσει».

Ο τρίτος κύριος τρόπος είναι η επικίνδυνη αφυδάτωση. Καθώς οι άνθρωποι ιδρώνουν, χάνουν υγρά σε σημείο που μπορεί να καταπονήσει σοβαρά τα νεφρά, δήλωσε ο Τζέι.

Πολλοί άνθρωποι μπορεί να μην αντιλαμβάνονται τον κίνδυνο που διατρέχουν, δήλωσε ο Γκάντι του Χιούστον.

Η αφυδάτωση μπορεί να εξελιχθεί σε σοκ, προκαλώντας τη διακοπή της λειτουργίας των οργάνων λόγω έλλειψης αίματος, οξυγόνου και θρεπτικών συστατικών, οδηγώντας σε επιληπτικές κρίσεις και θάνατο, δήλωσε η δρ. Ρενέ Σάλας, καθηγητής δημόσιας υγείας του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ και ιατρός επειγόντων περιστατικών στο Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης.

«Η αφυδάτωση μπορεί να είναι πολύ επικίνδυνη και ακόμη και θανατηφόρα για όλους, αν επιδεινωθεί αρκετά – αλλά είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη για όσους πάσχουν από ιατρικές παθήσεις και λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα», δήλωσε η Σάλας.

Η αφυδάτωση μειώνει επίσης τη ροή του αίματος και μεγεθύνει τα καρδιακά προβλήματα, δήλωσε ο Τζέι.

Επίθεση στον εγκέφαλο

Η ζέστη επηρεάζει επίσης τον εγκέφαλο. Μπορεί να προκαλέσει σε ένα άτομο σύγχυση ή προβλήματα στη σκέψη, είπαν αρκετοί γιατροί.

«Ένα από τα πρώτα συμπτώματα ότι έχετε πρόβλημα με τη ζέστη είναι αν έχετε σύγχυση», δήλωσε ο καθηγητής Δημόσιας Υγείας και Κλίματος του Πανεπιστημίου της Ουάσινγκτον Kris Ebi. Αυτό δεν βοηθάει πολύ ως σύμπτωμα, επειδή το άτομο που υποφέρει από τη ζέστη είναι απίθανο να το αναγνωρίσει, είπε. Και γίνεται μεγαλύτερο πρόβλημα καθώς οι άνθρωποι μεγαλώνουν.

Ένας από τους κλασικούς ορισμούς της θερμοπληξίας είναι η θερμοκρασία του σώματος στους 40 βαθμούς «σε συνδυασμό με γνωστική δυσλειτουργία», δήλωσε ο καθηγητής φυσιολογίας του Πολιτειακού Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια, W. Larry Kenney.

Η υγρασία έχει σημασία

Ορισμένοι επιστήμονες χρησιμοποιούν μια περίπλοκη μέτρηση της εξωτερικής θερμοκρασίας, η οποία λαμβάνει υπόψη την υγρασία, την ηλιακή ακτινοβολία και τον άνεμο. Στο παρελθόν, πίστευαν ότι μια μέτρηση στους 35 βαθμούς Κελσίου ήταν το σημείο όπου το σώμα άρχιζε να έχει πρόβλημα, δήλωσε ο Kenney.

Οι δοκιμές του δείχνουν ότι το επικίνδυνο σημείο υγρού θερμομέτρου είναι πιο κοντά στους 30,5 βαθμούς Κελσίου. Αυτό είναι ένα νούμερο που έχει αρχίσει να εμφανίζεται στη Μέση Ανατολή, είπε.

Και αυτό είναι μόνο για νέους υγιείς ανθρώπους. Για τους ηλικιωμένους ανθρώπους, το σημείο κινδύνου είναι η θερμοκρασία υγρού βολβού στους βαθμούς Κελσίου, είπε.

«Οι υγροί καύσωνες σκοτώνουν πολύ περισσότερους ανθρώπους από τους ξηρούς καύσωνες», δήλωσε ο Kenney.

Όταν ο Kenney εξέτασε νέους και ηλικιωμένους σε ξηρή ζέστη, οι νέοι εθελοντές μπορούσαν να λειτουργήσουν μέχρι τους 52 βαθμούς Κελσίου, ενώ οι ηλικιωμένοι έπρεπε να σταματήσουν στους 43 βαθμούς Κελσίου. Με υψηλή ή μέτρια υγρασία, οι άνθρωποι δεν μπορούσαν να λειτουργήσουν σε τόσο υψηλή θερμοκρασία, είπε.

«Η υγρασία επηρεάζει την ικανότητα του ιδρώτα να εξατμίζεται», δήλωσε ο Τζέι.

Πώς δροσίζουν τους ασθενείς

Η θερμοπληξία είναι επείγον περιστατικό και οι εργαζόμενοι στον ιατρικό τομέα προσπαθούν να δροσίσουν ένα θύμα μέσα σε 30 λεπτά, δήλωσε η Σάλας.

Ο καλύτερος τρόπος: Η εμβάπτιση σε κρύο νερό. Βασικά, «τους ρίχνετε σε έναν κουβά με νερό», δήλωσε.

Τα τμήματα επειγόντων περιστατικών διοχετεύουν στους ασθενείς ψυχρά υγρά ενδοφλεβίως, τους ψεκάζουν με νεφελοποιητές, βάζουν παγοκύστες στις μασχάλες και τους τοποθετούν σε ένα ψυχρό στρώμα με κρύο νερό να τρέχει μέσα σε αυτό.

Μερικές φορές αυτά τα μέτρα δεν αποδίδουν. «Το αποκαλούμε σιωπηλό δολοφόνο επειδή δεν είναι αυτό το είδος του οπτικά δραματικού γεγονότος», δήλωσε ο Τζέι. «Είναι ύπουλο. Είναι κρυφό».

*Με πληροφορίες από AP

newsbomb.gr

Ακολουθήστε το zinapost.gr στο Google News και δείτε πρώτοι όλες τις ειδήσεις για Lifestyle, Showbiz, Gossip News και αποκλειστικά βιντεο.